Trà sữa trân châu là thức uống hiện được giới trẻ ưa thích. Nhưng theo công bố Đài truyền hình Sơn Đông, Trung Quốc, hạt trân châu trong trà sữa bày bán nhiều nơi có khả năng được làm từ vỏ lốp xe cũ và đế giày da.
Báo Tiền Phong đưa tin “h:ãi h:ùng trà sữa trân châu làm từ đế giày và bỉm trẻ em”. Nội dung chính như sau:
Năm 2012, báo chí Trung Quốc từng đưa tin về “trà sữa giày da” của Trung Quốc đã khiến nhiều người khiếp sợ. Đây là lần đầu tiên mọi người nghe nói tới việc giày da cũ lại có thể làm trà sữa trân châu. Cảnh sát vào cuộc, sự thực đã được phanh phui. Sự việc tạm lắng, song gần đây nó lại tái diễn, thậm chí còn bùng nổ ở nhiều địa phương Trung Quốc.

Thông tin “trà sữa giày da” đã được các trang web của Trung Quốc đăng tải, sau đó đã được kiểm chứng bởi phóng viên của kênh truyền hình tỉnh Sơn Đông, Trung Quốc. Phóng viên này sau khi uống trà sữa trân châu một khoảng thời gian ngắn phải vào viện làm CT (chụp cắt lớp). Bác sĩ đã phát hiện có hơn 20 cục nhỏ màu trắng đọng lại trong dạ dày của người này.
Thầy thuốc cho biết, bình thường, nếu dùng bột củ quả để làm trân châu thì những viên trân châu này sẽ dễ dàng được tiêu hóa ngay khi vào thành ruột. Hiện tại, trân châu được tiêu thụ ở thị trường Trung Quốc chỉ có một loại, nhưng thành phần làm ra những hạt trân châu này thì ngay cả chủ tiệm trà hay người giao buôn cũng không biết rõ. Một số nói rằng, khoai môn là nguyên liệu chính, số khác khẳng định là sắn dây và vài cửa hàng trả lời là “không biết”.
Những người này đều khẳng định rằng, đồ uống của họ hoàn toàn không ảnh hưởng gì tới sức khỏe của thực khách và hãy yên tâm dùng tiếp. Tuy nhiên, một nhân viên đã làm việc tại tiệm trà sữa ở Thanh Đảo, Sơn Đông cho biết: “Trân châu ư? Nói trắng ra đi, chúng được làm từ giày da cũ và săm lốp xe bỏ đi chứ làm bằng gì nữa?”.
Phóng viên này đã mang những hạt trân châu mua ngoài chợ đến một cơ sở kiểm nghiệm chuyên nghiệp để tìm hiểu. Kết quả là, rất khó để tìm ra được thành phần làm ra những hạt trân châu này, nhưng có thể khẳng định chắc chắn là, chúng có tính kết dính và co giãn rất mạnh. Nếu như tích tụ trong dạ dày, những hạt trân châu này sẽ khó có thể tiêu hóa, thậm chí dồn ứ ở đó. Đây cũng có thể là nguyên nhân của việc mấy năm gần đây, bệnh nhân bị sỏi đường tiêu hóa tăng lên nhiều tại Trung Quốc.
Ví dụ, vào tháng 3/2012, một người đàn ông ở tỉnh Chiết Giang sau khi uống trà sữa trân châu đã bị tắc ruột, cuối cùng phải phẫu thuật để lấy ra. Nguyên nhân là do những người kinh doanh phi pháp, không có đạo đức đã chiết xuất gelatin (một chất thường được lấy từ da lợn và xương gia súc để làm nguyên liệu làm đông trong thực phẩm) từ giày da cũ và săm lốp cao su bỏ đi để làm trân châu. Việc chiết xuất gelatin từ những thứ này rẻ hơn nhiều so với gelatin ăn được.

Hạt trân châu được làm từ đế giày.
Nhưng chất này ngoài chứa một hàm lượng lớn kim loại có hại cho cơ thể con người như crôm thì còn chứa rất nhiều vi trùng, vi khuẩn khác. Crôm sẽ phá hủy xương và tế bào gốc tạo máu của con người. Nếu người nào ăn nhiều trong khoảng thời gian dài sẽ dễ bị loãng xương và ung thư. Nói chung, quá trình có hại làm ảnh hưởng đến sức khỏe con người xảy ra tương đối chậm, bình thường khoảng hai năm mới biểu hiện ra ngoài. Có lẽ khách tới Trung Quốc ít còn ai dám uống trà sữa trân châu nữa!
Thực tế, không ít người Trung Quốc đã hứng chịu hậu quả từ việc ăn trân châu. Hồi năm 2012, một cậu bé ở tỉnh Chiết Giang đã uống sữa trân châu và bị tắc ruột, cuối cùng phải phẫu thuật cắt bỏ. Trường hợp khác, một cô gái ở Giang Tô sau khi uống rượu cũng ăn trân châu và dạ dày sau đó bị kết dính. Hồi năm 2011, hãng thông tấn CNA Đài Loan cho biết, ở Thâm Quyến đang khá thịnh hành một loại đồ uống đó là trà sữa trân châu.
Tuy nhiên, thực chất món trà sữa trân châu này chẳng có trà, chẳng có sữa, mà chủ yếu được tạo thành từ các chất phụ gia và trân châu giả, làm từ mảnh bỉm của trẻ con. Theo điều tra của cơ quan chức năng, sở dĩ giá thành của một ly trà rẻ như vậy là do hầu hết các quán này không dùng sữa, cũng chẳng dùng trà hay hoa quả gì, mà chỉ sử dụng các loại chất tạo màu, tạo mùi, cộng với hạt trân châu giả làm từ bột sắn và một loại bột hóa học chuyên dùng làm bỉm trẻ em để tạo độ giòn và màu sắc bắt mắt.
Thương gia đưa tin: “Phát hiện sai phạm trong thành phần, sản phẩm của Vinamake bị thu hồi”, cho biết một số sản phẩm mỹ phẩm mang nhãn hiệu Vinamake vừa bị phát hiện có dấu hiệu sai phạm về thành phần sau khi cơ quan chức năng tiến hành giám định…
Cụ thể, các sản phẩm bị thu hồi gồm DR. Hair Ginger Shampoo (số tiếp nhận phiếu công bố 24/24/CBMP-HB), DR. Ginger Shampoo (số tiếp nhận phiếu công bố 23/24/CBMP-HB), dung dịch vệ sinh phụ nữ nano bạc hương nước hoa (số tiếp nhận phiếu công bố 122/23/CBMP-HB).

Tổ chức chịu trách nhiệm đưa sản phẩm ra thị trường và sản xuất là Công ty cổ phần Vinamake (địa chỉ Tổ 8, đường Lê Thánh Tông, phường Hòa Bình, tỉnh Phú Thọ).
Mẫu sản phẩm mỹ phẩm được giám định tại Viện khoa học hình sự Bộ Công an. Kết quả, các mẫu sản phẩm nêu trên đều chứa một số chất không giống trong thành phần công bố và trên nhãn, bao bì sản phẩm. Phòng Cảnh sát kinh tế, Công an tỉnh Phú Thọ đã kết luận là hàng giả căn cứ quy định tại điểm b khoản 7 Điều 3 Nghị định số 98/2020/NĐ-CP ngày 26/8/2020 của Chính phủ.
Do vậy, Cục Quản lý Dược đề nghị Sở Y tế các tỉnh, thành phố tăng cường công tác truyền thông, thông tin tới các cơ sở kinh doanh, sử dụng mỹ phẩm và tuyên truyền cho người dân trên địa bàn để không kinh doanh, sử dụng các sản phẩm vi phạm.
Đồng thời, trả lại cơ sở cung ứng sản phẩm và báo cáo kịp thời với cơ quan chức năng khi phát hiện các sản phẩm trên. Tiến hành thu hồi các sản phẩm vi phạm, kiểm tra và giám sát các đơn vị thực hiện, xử lý các đơn vị vi phạm theo quy định hiện hành.
Chỉ đạo Trung tâm kiểm nghiệm tăng cường lấy mẫu, kiểm tra chất lượng sản phẩm mỹ phẩm lưu hành trên địa bàn. Thiết lập đường dây nóng, tiếp nhận các thông tin về mỹ phẩm giả, mỹ phẩm nhập lậu, không rõ nguồn gốc xuất xứ trên địa bàn để kịp thời phối hợp với các cơ quan chức năng xác minh, xử lý.
Công ty cổ phần Vinamake có trách nhiệm gửi thông báo thu hồi tới các cơ sở phân phối, sử dụng các sản phẩm vi phạm. Tiếp nhận sản phẩm trả lại từ các cơ sở kinh doanh và gửi báo cáo thu hồi các sản phẩm về Cục Quản lý Dược trước ngày 1/11/2025.
Ngoài ra, Sở Y tế tỉnh Phú Thọ cần phối hợp với các cơ quan chức năng trên địa bàn giám sát Công ty cổ phần Vinamake trong việc thực hiện thu hồi sản phẩm. Báo cáo kết quả kiểm tra, giám sát về Cục Quản lý Dược trước ngày 15/11/2025.